STWÓRZMY RAZEM "STREFĘ SĄSIADA"

Dzień Sąsiada został zainicjowany w Paryżu w roku 1999 jako święto wszystkich społeczności lokalnych, nawiązujące w założeniach do realizacji „idei sąsiedzkości”. Jego pomysłodawcą był paryski radny i działacz społeczny , Atanase Perifan. Bezpośrednim bodźcem do wykreowania tego święta było dramatyczne wydarzenie – śmierć starszego człowieka, którego odnaleziono w jego mieszkaniu dopiero cztery miesiące po zgonie.

Autorka artykułu: Marta Wójcik

Anastase Perifan, wzruszony do głębi tym tragicznym zdarzeniem, w poszukiwaniu solidarności i otuchy sąsiedzkiej, zorganizował piknik, najpierw dla mieszkańców swojej kamienicy, a następnie dla całej dzielnicy. Inicjatywa spotkała się z niezwykle pozytywnym przyjęciem wśród społeczności, co zachęciło A. Perifana do intensywnego propagowania wydarzenia w innych merostwach i na terenie całej Francji. To, co było wyrażeniem i potrzebą chwili, przerodziło się w autentyczny sukces samego A. Perifana, jak i zaangażowanych społeczności. Społeczności wyrażających potrzebę integracji i współpracy, jako najskuteczniejszych form przeciwdziałania anonimowości i izolacji, wszechobecnych nie tylko w dużych miastach. Obecnie Europejski Dzień Sąsiada, obchodzony w ostatni wtorek maja każdego roku
z inicjatywy Europejskiej Federacji dla Lokalnej Solidarności, jest świętowany w ponad 30 krajach europejskich, również w Polsce, a także w Kanadzie. To największe święto społeczności lokalnych w Europie pod patronatem Komisji Europejskiej.

W dniu 12 września b.r. przesłałam do Urzędu Miasta mój autorski projekt pt. ” Utworzenie Strefy Sąsiada – pierwszego Miejsca Aktywności Lokalnej w Świdniku”. W dniu 19 września od urzędnika magistratu uzyskałam informację, że projekt pozytywnie przeszedł wstępną procedurę weryfikacji i zostaje skierowany do komisji, dokonującej ostatecznej oceny.

Tu parę słów na temat genezy powstania tego projektu. Bezpośrednim impulsem do planowania przedsięwzięcia stały się kuriozalne wydarzenia z czerwca b.r. Oto bowiem w dniu 18 czerwca, jak grom z jasnego nieba, spadła na nas – mieszkańców budynków Klonowa 12 i 14 oraz Akacjowa 17 /łącznie 70 rodzin i ok. 200 mieszkańców/
–informacja, że pod naszymi balkonami ma przebiegać droga technologiczna do budowy sześciopiętrowego budynku wielorodzinnego przy ulicy Akacjowej, realizowanej przez prywatnego przedsiębiorcę. Jej krawędzie wytyczały wbite już w grunt paliki, w niektórych miejscach zlokalizowane w odległości 2 – 3 metrów od frontów balkonów. Nie trzeba było uruchamiać głębszych pokładów wyobraźni, by zrozumieć rozmiary szykowanego nam koszmaru wobec istnienia jednoznacznych argumentów, które wykluczały budowę drogi w tej lokalizacji. Wizja przejeżdżających tuż pod balkonami wielotonowych składów ciężarowych z materiałami budowlanymi, stalą, betonem etc. i ciężkich maszyn budowlanych, generujących cały katalog zagrożeń dla mieszkańców, budynków i środowiska skłoniła mnie do natychmiastowego zaplanowania działań w kierunku przekonania władz miasta co do zmiany decyzji w sprawie lokalizacji drogi. Na przestrzeni jednego tygodnia wydarzyło się bardzo wiele w tej materii: odbyły się dwa zebrania społeczne mieszkańców, spotkanie z wiceburmistrzem, inspekcja terenu budowy drogi z udziałem władz miasta i mieszkańców, złożenie do Burmistrza Miasta Świdnik przygotowanej przeze mnie petycji z podpisami kilkudziesięciu mieszkańców zagrożonych budynków, ponowne spotkanie z wiceburmistrzem i wreszcie decyzja. Pozytywna, władze miasta bowiem „pochyliły” się nad problemem, przyznając tym samym wydanie co najmniej niefortunnej w skutkach decyzji. Zagrożenie minęło i gdy emocje opadły pomyślałam, że warto byłoby osiągnięty konsensus przekuć w coś trwałego i wartościowego dla dobra lokalnej społeczności i miasta.

Tak powstała idea stworzenia „Strefy Sąsiada”, jako wypadkowa moich zainteresowań ogrodnictwem i botaniką oraz serca do pracy społecznikowskiej. Po kilku dniach idei nadałam kształt projektu, zlokalizowanego na obszarze działki nr 1361/50, położonej pomiędzy posesjami Klonowa 12 i 14 oraz Akacjowa 17, a posesją Klonowa 14 A w Świdniku, opisanej w “Miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Miasta Świdnik” jako teren zielony. Na działce, po której miała przebiegać feralna droga technologiczna.

Według założeń projektowych rezultatami realizacji zaplanowanego przedsięwzięcia byłyby:
1/powstanie, zgodnie z priorytetami miasta, zróżnicowanej biologicznie strefy zieleni
w miejscu nieużytków o skąpej szacie roślinnej;
2/powstała, według profesjonalnej koncepcji, „Strefa Sąsiada” byłaby bazą dla wspierania
i realizacji działań lokalnych i integracji sąsiedzkiej;
3/funkcjonowanie „Strefy Sąsiada” w oparciu o opracowany wspólnie plan działania i regulamin najpełniej realizowałoby ideę sąsiedzkości, stając się
znanym już w dużych miastach w Polsce / Warszawa, Wrocław/ Miejscem Aktywności Lokalnej, a to skutkowałoby w szczególności:
-podejmowaniem wspólnych inicjatyw rekreacyjnych i animacyjnych na rzecz mieszkańców i lokalnej społeczności;
-realizacją akcji pomocowych, co jest szczególnie cenne w zaawansowanych wiekowo społecznościach;
-rozwijaniem poczucia współodpowiedzialności za sprawy sąsiedzkie i wspólną przestrzeń;
-tworzeniem i umacnianiem dobrosąsiedzkich relacji, eliminujących obojętność czy niechęć;
-przeciwdziałaniem izolacji i anonimowości, wszechobecnym w miastach;
-podejmowaniem różnorodnych działań na rzecz promocji integracji społecznej, umacniającej poczucie spokoju i bezpieczeństwa;
-planowana skuteczna promocja „Strefy Sąsiada”, jako pionierskiego przedsięwzięcia w Regionie, z jednej strony będzie impulsem do działania dla innych społeczności, z drugiej natomiast cennym instrumentem promocji także Naszego Miasta. Oprócz wymienionych rezultatów projekt zakłada realizację celów jakościowych, a mianowicie:
-wzmocnienie statusu Świdnika w projekcji ogólnopolskiej jako miasta nowoczesnego i prospołecznego w efekcie działań promocyjnych oraz wymiany pomysłów i doświadczeń z innymi MAL w Polsce;
-zmiana postaw obywatelskich i ich utrwalanie w efekcie rozwijania w lokalnej społeczności i mieście idei sąsiedzkości;
-budowa silnego i świadomego społeczeństwa poprzez wzmocnienie i aktywizację potencjału społecznego.

Funkcjonowanie “Strefy Sąsiada” realizowałoby najpełniej ideę sąsiedzkości, stając się znanym już w dużych miastach w Polsce Miejscem Aktywności Lokalnej.

Wstępne plany programowe zakładają organizację w „Strefie Sąsiada” m.in.:
-inauguracji działalności w Europejski Dzień Sąsiada, który w przyszłym roku wypada
w dniu 28 maja 2019 r.;
-okolicznościowych pikników;
-spotkań przy kawie dla wymiany informacji i bycia razem;
-spotkań przy muzyce i potańcówek;
-projekcji wybranych filmów, koncertów i programów;
-uruchomienia systemu wymiany przysług sąsiedzkich – bony na przysługi będą zamieszczane na tablicy informacyjnej “Strefy Sąsiada” / np. ktoś wypełni PIT, inny napisze pismo, przeszyje spodnie, zrobi zakupy, zawiezie do lekarza czy dziecko sąsiada nauczy ortografii /.

Oczekując na decyzje z Urzędu Miasta pozostaję w nadziei, że projekt „Strefy Sąsiada”, pionierski w Świdniku i w takim formacie także w Regionie, zyska aprobatę mieszkańców naszego miasta w trakcie głosowań.
W moim przekonaniu realizacja tego przedsięwzięcia byłaby przyczynkiem, aportem cząstkowym do budowy naszej „małej ojczyzny”, miejsca stanowiącego dla nas punkt oparcia i utrwalania tożsamości. Miejsca, które przez swój unikatowy klimat sprawi, że będziemy go postrzegać jako naprawdę nasze „miejsce na Ziemi”.

Marta Wójcik